International Lighthouse Lightship Weekend: vuurtorens in de lucht

Aanstaand weekend staat de amateurradiowereld weer in het teken van het International Lighthouse Lightship Weekend (ILLW).

Van zaterdag 15 augustus om 00:01 UTC tot zondag 16 augustus om 24:00 UTC worden vanuit honderden vuurtorens en lichtschepen wereldwijd radiocontacten gemaakt.

Het ILLW is inmiddels uitgegroeid tot een vaste waarde op de amateurradiokalender. Naar verwachting zijn er dit weekend honderden vuurtorenlocaties actief, verspreid over tientallen landen. Het evenement is nadrukkelijk geen contest: er zijn geen prijzen, awards of certificaten te winnen. Het draait vooral om het plezier van amateurradio, het leggen van internationale radiocontacten en het onder de aandacht brengen van het culturele en historische erfgoed van vuurtorens en lichtschepen.

Internationaal Vuurtoren Lichtschipweekend – ILLW

00:01 UTC 15 augustus 2026 tot 24:00 UTC 16 augustus 2026 (48 uur)

Vervolgens van 00:01 UTC op 21 augustus 2027 tot 24:00 UTC op 22 augustus 2027 (48 uur)

Vuurtorens als radiostation

Tijdens het ILLW richten lokale amateurradioclubs een radiostation op of in de directe omgeving van een vuurtoren. Vanuit die bijzondere locatie zijn radioamateurs gedurende een deel van het weekend of soms zelfs de volledige 48 uur actief. Iedere deelnemer bepaalt zelf welke frequenties worden gebruikt, op welke momenten wordt uitgezonden en met welk zendvermogen. Daardoor kan het gebeuren dat op verschillende amateurbanden tegelijkertijd bijzondere stations te horen zijn. Voor de deelnemerslijst van dit jaar zie deze webpagina.

Het doel is eenvoudig: zoveel mogelijk interessante radiocontacten maken met andere radioamateurs over de hele wereld. Extra bijzonder zijn de contacten met andere stations die eveneens vanuit een vuurtoren of een lichtschip actief zijn. Deze lijst bevat vuurtorens en lichtschepen die sinds 2007 actief zijn geweest tijdens dit evenement.

Ook het publiek speelt een belangrijke rol. Bezoekers zijn steeds van harte welkom om kennis te maken met de activiteiten van radioamateurs en, waar dat mogelijk is, onder begeleiding zelf eens met de apparatuur te experimenteren.

Een evenement met een lange geschiedenis

Het International Lighthouse Lightship Weekend vindt ieder jaar plaats in het derde volledige weekend van augustus. De oorsprong ligt in Schotland, bij de AYR Amateur Radio Group.

Het idee ontstond in 1993, toen John Forsyth en de inmiddels overleden Mike Dalrymple tijdens een winteravond na een clubbijeenkomst nadachten over een zomers amateurradio-evenement dat het buitenleven en radio met elkaar zou verbinden.

Er passeerden allerlei mogelijke locaties de revue: havens, luchthavens, historische plaatsen, kastelen en de verschillende Firths van Schotland. Uiteindelijk kwamen de initiatiefnemers uit bij de vele vuurtorens langs de Schotse kust. Die bleken de ideale combinatie te bieden van historie, bijzondere locaties en amateurradio. In 1998 werd het eerste International Lighthouse Lightship Weekend georganiseerd. Wat begon als een Schots initiatief groeide in de daaropvolgende jaren uit tot een evenement met deelnemers uit de hele wereld. Inmiddels hebben radioamateurs uit ongeveer honderd landen en meer dan vijfhonderd verschillende vuurtorens en lichtschepen aan het evenement deelgenomen.

De rol van de AYR Amateur Radio Group

De AYR Amateur Radio Group speelde een belangrijke rol bij de ontwikkeling van het evenement. De vereniging organiseerde door de jaren heen tal van speciale expedities, onder meer om lokale eilanden wereldwijd onder de aandacht te brengen.

Mike Dalrymple GM4SUC was één van de drijvende krachten achter het ILLW. Na zijn overlijden in 2005 werd het beheer van het evenement voortgezet door vrijwilligers. Kevin Mulcahy VK2CE die al sinds 1998 bij het evenement betrokken is, nam uiteindelijk de organisatie en de website over.

Ook vandaag de dag wordt het ILLW gedragen door een team van vrijwilligers. Grote radioamateurorganisaties, waaronder de Radio Society of Great Britain, de ARRL en het Wireless Institute of Australia, ondersteunen en promoten het evenement.

Meer dan alleen amateurradio

Het ILLW heeft een bredere doelstelling dan alleen het maken van zoveel mogelijk radioverbindingen. Een belangrijk onderdeel is het vergroten van het publieke bewustzijn voor vuurtorens en lichtschepen als historisch erfgoed.

Veel van deze karakteristieke bouwwerken hebben hun oorspronkelijke functie geheel of gedeeltelijk verloren. Onderhoud en restauratie zijn bovendien vaak kostbaar. Door vuurtorens tijdens het ILLW letterlijk in de belangstelling te zetten, hopen de organisatoren aandacht te vragen voor het behoud van deze bijzondere bouwwerken.

Het evenement sluit daarmee mooi aan bij het gelijktijdig georganiseerde Lighthouse Heritage Weekend van de Association of Lighthouse Keepers. Vuurtorenbeheerders en -wachters worden tijdens dit weekend aangemoedigd om hun deuren voor het publiek te openen en bezoekers kennis te laten maken met de geschiedenis en de betekenis van hun vuurtoren.

Lange Jaap: een voorbeeld van wat verloren kan gaan

Ook in Nederland kennen we voorbeelden die laten zien hoe kwetsbaar vuurtorenerfgoed kan zijn. De Lange Jaap in Den Helder, één van de bekendste vuurtorens van Nederland, is daar een indringend voorbeeld van. De problemen rond deze historische vuurtoren maken duidelijk dat monumentale navigatiehulpmiddelen niet vanzelf behouden blijven. Het ILLW wil juist die bewustwording vergroten: achter iedere vuurtoren schuilt een geschiedenis en vaak ook een belangrijk onderdeel van het maritieme erfgoed. Lees ook hier over de Lange Jaap in Den Helder.

Dit weekend: luisteren en meedoen

Voor radioamateurs is het ILLW een uitstekende gelegenheid om bijzondere stations te verzamelen en contacten te leggen met gelijkgestemden uit binnen- en buitenland. Voor niet-radioamateurs biedt het evenement juist een mooie kans om eens kennis te maken met de fascinerende wereld van de amateurradio. Op YouTube zijn verschillende video’s te vinden van deelnemers aan eerdere edities van het ILLW. Ze geven een mooi beeld van de combinatie van amateurradio, bijzondere locaties en de sfeer rond het evenement.

Wie dit weekend zijn ontvanger aanzet, kan zomaar een station horen dat vanaf een vuurtoren aan de andere kant van de Noordzee, de Atlantische Oceaan of zelfs aan de andere kant van de wereld actief is.

En juist dat maakt het ILLW zo bijzonder: een vuurtoren die ooit bedoeld was om schepen veilig langs de kust te leiden, wordt voor een weekend ook een baken voor radioamateurs over de hele wereld.

Klik hier voor het aanmeldingsformulier voor deelnemers aan het Lighthouse en Lightship Weekend

Meer informatie

De officiële deelnemerslijst van het ILLW geeft een overzicht van de actieve stations en hun locaties. Ook op de officiële ILLW-website zijn achtergrondinformatie, richtlijnen, deelnemerslijsten en verslagen van eerdere edities te vinden. Voor liefhebbers zijn er bovendien talloze video’s van eerdere deelnemende stations beschikbaar, waaronder beelden van stations bij het Bodenmeer en stations uit onder meer Australië, Schotland, Duitsland en Denemarken.