Kort radioamateurnieuws

Deze week in ‘Kort radioamateurnieuws’:

1. De zegeningen van een scheepsradio

Marconist Voorthuysen van het ss. ‘Aldebaran’, roepnaam PCAK, had in de gemakkelijke, brede kooi van een collega bij Shell-Tankers ooit een bordje zien hangen met het opschrift: IN FEBRUARI HAD IK NIET VEEL TE DOEN, MAAR IN MAART ONTVING IK EEN TELEGRAM EN VERZOND ER TWEE.

Een understatement dat van tweede stuurman Veringa afkomstig had kunnen zijn en dat hij best kon waarderen, al zat hij nu – vlakbij Buenos Aires – haar en water te zweten om met zijn schamele tweehonderd Watt het Nederlandse kuststation Scheveningen Radio, roepnaam PCH, te pakken te krijgen.

Voorthuysens pols bewoog in morse-cadans op en neer. De seinsleutel volgde en bracht de tekens over op de zender.

‘PCH de PCAK, hoor je me?’ flitste het ritmisch en regelmatig door de ether, maar er kwam geen antwoord.

Hij werd er sikkeneurig van, omdat die lui zeker naar Ajax-Feyenoord zaten te luisteren of zich uitsluitend oriënteerden op de gemakkelijke, keiharde signalen van cruisende passagiersschepen op de Noord-Atlantic!

Na een kwartier noteerde Voorthuysen seinkramp in rechter bovenarm en schakelde over van 16 naar 22 MHz, waar hij opnieuw hardnekkig begon te sleutelen. PCH de PCAK! Tevergeefs. De ether had kennelijk geen zin in voortplanting en het rondgestrooide morse-zaad ging doelloos in de ruimten verloren.

‘SHIT!’ riep Voorthuysen, de hoofdtelefoon op de werktafel pletterend en de zender natunend.

Hoe dit verhaal afloopt lees je vanaf pagina 33 in het PI4HAL bulletin van augustus 2025. Maar er staat nog veel meer in dit dikke bulletin. Het zijn 51 pagina’s puur leesplezier. Dus ga er maar eens goed voor zitten.

Met dank aan Bert PC4Y

2. Brian G4BIP mocht de 80 kW Grimeton zender sleutelen; een droom kwam uit

Dit jaar was het honderd jaar geleden dat de unieke mechanische Alexanderson-alternatorzender in Grimeton bij Varberg in Zweden werd geïnstalleerd. GB2RS-nieuwslezer en NRC-vrijwilliger Brian Hardy, G4BIP, reisde samen met zijn partner Hilary, G7SOI, naar Zweden voor een speciale 70e verjaardagsreis. Op 2 juli konden ze als onderdeel van de viering zien hoe SAQ werd bediend op een frequentie van 17,2 kHz.

Brian mocht zelfs voorafgaand aan de formele uitzending het station opstarten en enkele testberichten versturen.

Ondanks het feit dat SAQ een vermogen van 80 kW heeft, reageerde niemand op zijn CQ-oproep! Het was echter een grote streep op zijn ‘bucketlist‘!

Het station wordt meestal twee keer per jaar opgestart en is zeker een bezoek waard. Je kan nog veel meer ontdekken, waaronder een fascinerende YouTube-video van het honderdjarig jubileum, via alexander.n.se.

Met dank aan Tom PC5D

3. De 430 MHz-band van de amateurradio loopt gevaar! Zal de FCC een beslissing nemen?

Ook YouTuber Ham Radio DX doet zijn duit in het zakje over de commerciële bedreiging van onze mooie en nuttige 70 centimeter amateurband. Je kunt zijn video hiernaast zien.

Waar gaat het over? Een commercieel ruimtevaartbedrijf, AST SpaceMobile, dat satellieten lanceert die opereren binnen de 70 cm 430-440 MHz-band, heeft de Amerikaanse FCC toestemming gevraagd om meer delen van de band te gebruiken. Iets wat schadelijke interferentie zou veroorzaken voor amateurradio-operators wereldwijd!

Met dank aan Jan PD1LAB

4. Gray-line (Electronics Notes)

Op mijn vraag aan google om iets interessants over de gray-line te vertellen kwam ik onder andere op electronics-notes.com terecht. Lekker veel informatie, over alles wat je zou willen weten (zolang het met radio en/of elektronica te maken heeft). De menustructuur vind ik persoonlijk nogal onoverzichtelijk en het is goed opletten om niet op een van de vele opdringerige advertenties te klikken. Maar er staan goede stukken over (onder andere gray-line) propagatie op.

Lui als ik ben heb ik Gemini om een samenvatting gevraagd: “grey line (of gray line) propagatie is een verschijnsel in HF-radio dat langeafstandscommunicatie mogelijk maakt tijdens zonsopgang en zonsondergang. Het principe is eenvoudig maar effectief: radiosignalen reizen langs de “grey line” of “terminator”—de overgangszone tussen dag en nacht. In deze unieke regio ervaren signalen, met name op frequenties tot ongeveer 10 MHz, minder demping dan normaal.

Dit interessante stukje lees je verder vanaf bladzijde 7 in de VHWN van juli 2025. Dit is het maandelijks bulletin van VERON afdeling Hoekse Waard (A52). Dit keer 13 pagina’s in totaal, met leuke artikelen over bijvoorbeeld de vossenjacht, de QSL-kaart en zijn verhaal en een experimenteer dag. Dus ga ‘m lezen!

Met dank aan Adrie PE1DQV en Gerard PD2GSP

5. RSGB nieuwsdienst GB2RS viert haar 70e verjaardag

De wekelijkse nieuwsuitzending van de RSGB, GB2RS, viert dit jaar haar 70e verjaardag. Ter gelegenheid hiervan heeft de RSGB een nieuw award voor het luisteren naar en loggen van GB2RS-nieuwsuitzendingen tussen vrijdag 1 augustus en dinsdag 30 september.

Er zijn vier categorieën, waaronder een basisprijs voor luisteraars en een prijs voor regelmatige luisteraars.

Alle details over het award, de regels en hoe u uw certificaat kunt aanvragen, vindt u door te zoeken op GB70RS op QRZ.com. Voor meer informatie over de awards en andere festiviteiten rond het 70-jarig jubileum van GB2RS gaat u naar rsgb.org/gb70rs.

Met dank aan Tom PC5D

______

Heb je tips voor ‘Kort radioamateurnieuws’? Bijvoorbeeld omdat je een evenement wilt aankondigen? Wij horen dat dan graag zo snel mogelijk van je! Stuur je berichtje naar webredactie@veron.nl. Natuurlijk ontvangen wij op dit adres ook graag (concept)artikelen voor de VERON-website en/of Electron.

Kort radioamateurnieuws – week 30, 2025